Mellor sería estar calado... Pero case sempre acaba un facendo malas dixestións de tragar tanto aire...

30.4.12

De como nos naceron os alcumes...


Moitos terán adoptados os alcumes da familia, aínda que probablemente na nosa xeración xa se esqueceran ou se enterraran.
Un curso que estiven de profe en Cospeito vin que alí si que conservaban o alcume da casa os rapaces, non así as rapazas, que case ningunha o adoptaba. Pero os rapaces sentían ese orgullo e chamábanse a si mesmos polo alcume dos avós ou dos pais. Pareceume moi bonito. Está claro que os que levan nomes que poden parecer pexorativos non han querer perpetualo, pero os máis son un reflexo máis da historia da familia.
No meu barrio cando eramos pequenos non tiñamos xa alcumes da familia, porque eramos dos arrabaldes dunha vila, pero vila á fin e ao cabo, e iso xa non era frecuente. Con todo, encargabámonos nós de poñelos uns aos outros.
Case sempre ofensivos, todo hai que dicilo, así que mellor deixalos no esquecemento. Pero houbo unha técnica moi concreta de poñer alcumes que funcionou con algunha xente: como nos chamaban os pais e as nais para subir para a casa.
Non sei nos vosos, pero no meu barrio todas as nais e todos os pais chamábannos a berros pola fiestra. Non había máis que timbres e ás veces nin iso, e nada de ascensores, nin un, polo que o operativo era saír á fiestra ou ao balcón e botar un berro, case sempre acompañado de: como te teña que ir buscar eu abaaaaaaixooo!!!!!!
Infundía bastante respecto, é unha técnica que vou botar en falta á hora de mandar sobre as miñas fillas. Quedaría de tarada perdida se me poño desde a fiestra cara a rúa a berrarlles dese xeito, porque agora non está de moda. Agora fanse outras tolerías como mandar pedir “perdoncito”, aínda que a magnitude do agravio máis que perdoncito tería que emendarse, mínimo, cunha bicada nos pés do que sufriu as hostias.
Pois iso. Que as nais saían chamar por nós e tamén darnos recados varios.
Por exemplo, a nai de Marcos, que era un neno asmático e con outros problemas, saía unhas tres veces ao día coa canción de: Marquiiiiiiitos, sube a tomar las mediciiiiiiinas. E tamén lle quedou para a vida Marquitos-sube-a-tomar-las-medicinas, eu aínda llo chamo en petit comité cando quero diferencialo doutros Marcos, e xa pasaron aniños...
O pai de Daniel (ao que lle chamabamos Patarico porque vendía xamóns) sempre tiña na boca do de “mi hijo es tremendo, es tremendo”, así que Tremendico, fillo de Patarico lle quedou para sempre xamais. O outro día cruceino e ía todo traxeado e pregunteille a miña irmá: ondiá, de que traballa tremendico para ir tan traxeado? Bufff, o que calan estas cousas.
Pero o que con máis graza recordo é sen dúbida o de Lorena. Houbo un verán no que todos estabamos enganchadísimos a Verano Azul, pero tamén estabamos enganchadísimos a vivir directamente na rúa día e noite xogando. Así que alí estabamos dándolle á comba ou á goma ata a hora de que cada un subira para a súa casa ver a serie. Case sempre á comba xogabamos debaixo do edificio de Lorena e entón era súa nai a encargada de darnos o aviso. Era moi baixiña así que só lle asomaba do nariz para arriba, algo que xa nos causaba bastante guasa. E entón un día saíu e a filla estaba na comba saltando con todo o ímpeto e soltou: Loooooriiiiii, verano azuuuuul!!!! E a rapaza quixo saírse da comba, pillou as pernas e caeu de fociños. Cando ergueu a cabeza pelara o fociño todo, sangraba coma un animal e abaneábanlle os dentes. As demais quedamos pálidas e paralizadas mirándoa e de repente, a que era a súa mellor amiga naquel tempo solta: looooooriiii, verano azuuuuul, tooooma hoooostia!!!
E así foi para sempre Lori-verano-azul... aínda hoxe cando me cruzo con ela ou coa nai escápame unha risiña sen querer...
Bo comezo de semana. Que a resilencia vos acompañe para asumir con graza os pequenos agravios e a vida que vos espera!

28.4.12

Veciños


E non me refiro a esa serie dos 80, senón aos de agora. Dos meus agora non hai queixa, iso si, ben busquei a vida para minimizar os posibles prexuízos. Na vida non che hai coma a experiencia.
Agora que retornei á patria, coma Ulises, moitas veces, sobre todo no mercado ou os días de feira, atopo xente que me vén falar e que me di: seica xa non te acordas dos veciños, ou seica xa non lles falas aos veciños... O concepto de veciño de toda a vida éche ben bonito, e son veciños persoas que viven ata a quilómetros de ti.
Os veciños antes eran moi importantes, simplemente porque eran os que che colaboraban no sustento das terras, quen che miraba polos fillos cando ti non podías, quen che facía favor tras favor se cadra sen esperar cobralo nunca...
Agora os veciños son, como moito, os do edificio, e normalmente nin iso. É moi complicado mantelos. Eu perdín unha, que atopei hoxe e por iso me veu ao acordo o tema, que vendía os libros de Círculo de Lectores.
A min encántame ir ás librarías, ás feiras do libro e ás bibliotecas, a verdade é que non me gusta comprar os libros por catálogo. Gústame tocalos, ulilos, follealos, quitarlles o retractilado...
Pero un día apareceume pola porta e díxome que era unha maneira de axudar os veciños, que ela non tiña curro, que gañaba un par de euros por cada libro... total, que eu daquelas non trataba con veciño ningún porque acababa de chegar, así que me conmoveu e fíxenme socia. Botei case 4 ou 5 anos mercándolle os libros sen falta. Despois cansei da historia porque xa non había nada que rañar e desvinculeime e a veciña xamais me volveu saudar pola rúa. Iso é o que se chama unha falsa veciña, ou veciña por comenencia, un termo que debería ser cuñado xa.
Teño historias de veciños para encher un libro á maneira de Cunqueiro, pero fáltame habelencia para recuperar todas esas vivencias, quizais un día, cando sexa máis vella e máis sabia me poña ao choio, porque hai xente que merece pasar á historia aínda que sexa en cativa proposta.
Eu son moi de tratar cos veciños. Sempre o fun. Ben, máis ben son moi de tratar con todo o mundo, é raro que non acabe facendo masa coa xente alá onde me instalo, aínda que só sexa por curiosidade, que é algo que me move a facer cantidade de cousas, como relacionarme cos veciños.
E grazas a iso, cando me puxen a buscar casa tiña tres condicións básicas: o meu cuarto tería que ser fin de edificio, a porta da entrada tería que estar lonxe do ascensor e tería que ser o piso máis alto, para non ter a ninguén bailándome zapateados enriba. E atopeino, aínda que me custou.
Todo foi debido á miña experiencia vital, pero houbo en especial unha parella de veciños que me marcaron e que me converteron nesa maniática.
Era o meu primeiro ano despois da carreira e metérame a facer o terceiro ciclo un pouco a rumbo, e curraba nunha pizzaría e tamén facendo de extra en vodas e facía unhas prácticas de correctora entre semana, así que estaba bastante estresada, morría de sono e de cansazo...
Total, que vivía nun ático e ao lado vivía unha parelliña que ía casar no verán. El estaba embarcado por temporadas, porque era técnico de algo, e ela era unha rapaciña moi nova que non se dedicaba a nada.
Cando el non estaba pasaba a vida falando por teléfono coa nai e coas amigas e facendo táboas ximnásticas. Nada que dicir. E cando el viña pasaban os 15-20 días con sesións de sexo máis que dignas, vamos, unha cousa fóra do común.
O do recibimento eu entendíao pero o resto xa era por demais. Porque tampouco é que houbese horarios, podía collerte durmindo, fregando, almorzando ou vendo o telexornal, unha cousa bárbara.
Mira, cada un pasa o tempo así como pode e que mellor ca facelo estando un a gusto, pero a min tíñanme podre. Intentaba estar o menos posible na casa, pero algo tiña que estar, así que lles acabei dicindo que os oía un día que nos cruzamos no relanzo das escaleiras. Eles riron co asunto, porque tampouco llo presentei como todo o que me desagradaba.
Así que todo seguiu igual pero perfeccionándose. Está claro que tantas horas dan para moita imaxinación e comezamos coas representacións dos anuncios da tele. O máis utilizado foi o de “Y mi kimono, KIÁAA”, e non me preguntedes de onde se tiraban, pero topetazo oíase bastante.
Despois pedíanse un ao outro que representasen sons de animais. Isto dá risa as primeiras horas, despois é xa cansino. Porque unha cousa é uns ladridiños pre-nocilla, ou uns miaus cariñosos, e outra xa é montar o zoolóxico que tiñan montado.
O preferido dela era o porco, así que lle pedía que lle roñara con bastante frecuencia. Eu ao comezo pensei que o facían de guasa, pero algunhas veces roñaba coma se estivese facendo o cásting de dobraxe para Babe, el cerdito valiente... así que non era ningunha guasa, ía totalmente en serio.
Despois de abandonar ese piso, cousa da que me alegrei infinitamente, tiven uns veciños, ambos bastante maiores, cun fillo adolescente ao que lle facían tocar o piano... non digo máis.
Así que se tedes veciños xeitosos, conservádeos e querédeos, se tedes bestas... moita paciencia, porque apelar ao civismo realmente non serve de nada. Quen nace castrón, castrón queda toda a vida.

27.4.12

Redes sociais e outros diaños


Porque a cousa ten máis tea da que un imaxina. Só hai que buscarse a un mesmo co Google para que o corazón se lle encolla e vexa a cantidade de información que circula e que escapa ao seu control.
Dicía un mestre meu que a mediocridade é o mellor dos estados, pasar desapercibido, non destacar, non protestar, non pelexar, non meterse no medio de nada, non sobresaír nin para ben nin para mal... que só dese xeito consegues a paz de espírito. De aí que os anacoretas non sexan uns iluminados, senón uns mediocres da vida, visto así, non? Descólgome do mundo e aquí paz e despois gloria.

Non sei. Eu quixera ser así e ás veces inténtoo, pero non me sae, sempre teño que abrir a boca, meterme no medio, polemizar e, a ser posible, protestar e dar o toque impulsivamente. Será un diaño que se me meteu no corpo o día da lección esta sobre como pasar polo mundo sen chamar a atención. Sempre me deu por facer o contrario do que me aprenderon, para ver que pasaba se non se obedecía.

Ás veces foime ben. Ás veces foime mal. Tamén teño que recoñecelo.

Eu creo que así é a vida, polo que ao final tráema un pouco ao pairo que o meu nome apareza vinculado a asociacións que non coñezo, a partidos nos que non milito e incluso a publicacións que non asinei.
E todo amparado en que algunha vez pasei por alí, algunha vez asinei un manifesto, unha vez asocieime, un día fixen unha actividade, outro día supervisei ou asesorei un compañeiro ou compañeira, preinscribinme nun curso, participei nun foro, comentei unha noticia, deille a un gústame sen querer facelo…

Se hai que medilo todo que tensión e que aprensión me entra só de pensalo.

Ás veces algunha xente cóntame historias para non durmir.

Unha rapaza máis ou menos normal, pero que toca nun grupo e os seus fans non paran de retrucarlle os comentarios, ás veces ata de xeito agresivo, téñena podre, ameazou con eliminalo directamente e descolgarse das redes sociais, que lle quitan o sono; bares e locais de ocio que colgan as fotos dos asistentes continuamente, así descubriu unha amiga, dunha amiga dunha coñecida que o seu mozo saía de novo cos amigos despois de levala á casa, e non precisamente para tomarlle a última en soidade... que sei eu!, vivimos nunha especie de show de truman.

Agora o facebook perfeccionouse e déixache facer grupos para os que podes ser visible ou non, podes decidir a quen lle mandas os comentarios... ai, facebook, que ferramenta tan boa e tan ruín ao mesmo tempo. Fasnos ser coma esa veciña que axexaba atrás dos visillos as fins de semana de madrugada, para saber con quen volvía á casa a filla de fulanito e de citranito e en que estado, para ter material para toda a semana...

Es perfecta para moitas cousas pero estás chea de buratos por onde che escoa a información, que máis ca unha rede pareces un coador.

Todo o mundo ten dereito á súa privacidade e a defendela como lle pete. É un dereito innegable e estaba visto que a xente empezaría a tomar cartas no asunto á hora de comezar a acoirazarse. Era o seguinte paso.

Eu pola rúa recoñezo xente que non coñezo de nada máis que de comentar nos mesmos fíos ca min, ou de postear nos muros de amigos. E non é malo. É outra maneira de coñecer xente (¿?) coa que probablemente nunca interactuarás cara a cara.

Pero xa cando sabes con quen dorme ou deixa de durmir, o que opina sobre a súa familia e outras marabillas que poida dicir nun momento dado, pois... a min faime sentir incómoda, ás veces, sobre todo se coñezo coñecidos e aludidos ¿?.

Estou na mesma cafetería onde ao lado teño unha rapaza á que deixou o mozo hai unhas cantas semanas. Desde ese día el dedícase a facerlle a vida imposible tentando volver con ela. Ela está destrozada e consólase con diferentes ex aos que lles volveu botar o ollo e colgou fotos máis que feas para desacreditar esta antiga relación. As amigas dinlle que lle dea unha oportunidade, porque o grao de humillación ao que el está chegando só pode significar que a quere moito ¿?.
Incluso non viu o partido do deprimido que está.
El foi compañeiro do instituto, ela é bastante máis nova, pero súa irmá pequena xa lle di que o que ten que facer é pasar de todo e vivir a vida a tope.
Así que centos de fotos dunha zona de marcha da fin de semana son protagonizadas por elas. Que por certo levan uns vestidos prestados por unha colega, que os usou para unha voda dunha amiga (o peiteado que levaba a tal amiga na voda deslucíaa bastante, a verdade, ten outras fotos onde se ve bastante máis riquiña) e puxeron unhas botas que compraron en calzados yolanda de liquidación que lles saíron tiradas de prezo.
Tamén levan tanga na tal noite tola, aínda que seica xa non está de moda parece que é o que máis lles gusta aos tíos in the night.

Isto non é verdade, pero podería selo. Só cómpren un par de amigos en común.

O outro día no parque unhas rapazas, da miña idade, máis ou menos, poñían a caer dun burro a cuñada dunha delas, e todo polo que fai ou desfai vía facebook. Eu coñecía a implicada, así que me puxeron ao tanto de todo sen eu querelo nin dar comba.

Nese momento botei de menos as vellas mañas de Maruja e Cuquita, que son dúas señoras que subían á rella da igrexa para bixotar vodas, bautismos e comuñóns, e, cando eran de xente relevante, tamén enterros. Alí colgadas cal simios gañaron a pulso os alcumes de Marujita Televés e Cuquita Flétcher... E se alguén quería saber só tiña que alternar con elas, pero para os que non querían saber había alternativa: non alternar con elas.

Así que o facebook se converte nun pequeno patio de recreo, onde tes os mellores amigos, as amigas que che importan menos, as que non queres que saiban da misa a media, os posibles ligues, os apestados, os que un día foron top ten pero agora descenderon aos infernos, todos os que coñeciches na excursión a mallorca e aos que lle prometiches amizade eterna pero a verdade é que é un incordio que estean diario actualizando con vídeos do youtube e poñendo fotos daqueles días no hotel...

Pero sempre hai algún apestado que entra nun fío e, ai, xa queda todo ao descuberto, coma un segredo contado a voces. Ou unha das que che importa moito inclúe un vídeo chulo para dedicarcho e, ai, volve outra vez o fío á palestra, ou alguén menciona a outra persoa que non está nese grupo e de novo, tachán, fío visible, ou décheslle a intro antes de poñer quen querías que o vira e había polo menos 20 conectados!!!!!...

A máis grupos que fagas e a máis intimidade que busques o patio ten portas, baños públicos, inocentes que o contan todo sen pensar que non podía facelo, amigas descoidadas que son máis transparentes ca unha folla de papel cebola...

Ao comezo o señor facebook era aquel amable raparigo que che deixaba mensaxes como: fulanito, compañeiro teu do instituto pode ser unha amizade que che interese recuperar; hai moito que non te comunicas con citrana, mándalle unha mensaxe ou faille cóxegas; benito é un dos contactos do teu correo que tamén está no facebook, podes solicitar a súa amizade; subenito mencionou que estudaches no seu instituto, faite fan do grupo e ponte en contacto con todos os teus ex compañeiros; túa prima a chosca está facendo un álbum familiar, fai clic se queres velo... (que recordos do bisavó Manolo!)
E todo eran risas cos álbums dos teus primos adolescentes e coas súas fotos cani e as súas maiúsculas na palabra TE AMOOOOOO, TE QUIEROOOOOOO (a maior número de maiúsculas, maior grao de afecto e/ou popularidade no mundo adolescentil).

Agora o señor facebook é esa besta parda que te conectou con tíos paternos e maternos (que acceden por primeira vez sen ningún control parental á rede), curmáns do quinto pino, amigos de amigos e as únicas mensaxes que che manda son de que tal ou cal non quere que o menciones en post, ou pregúntanche se estás seguro de querer publicar na cronoloxía de tal porque non estás entre os seus clientes VIP ou incluso che denuncian unha foto porque aquel amigo despendolado agora está emperrado en lavar a súa imaxe pública a golpe de denuncias na rede. De súpeto unha mañá preséntaseche o álbum das vacacións do teu ex cun pibón ou da súa voda ou da presentación do seu fillo (aínda que che xurase que o deixaches ao bordo do suicidio social e emocional) porque aqueles ex amigos na vida real que apostaron por el aínda seguen sendo amigos teus no mundo facebook... e non paran de comentalo!!!!! e as fotos dos primos deixaron de ser canis e xa fan marabillas co photoshop e co álbum familiar... e de repente un amigo dun amigo viu un fío no que comentaban unha foto familiar túa na que saía unha árbore centenaria da túa vila e descobres que os teus antergos estaban no bando nacional e axudaron a denunciar a moitos republicanos da vila do lado... MEU DEUS!!!  e cágaste na prima chosca que ten tempo libre de andar aireando as raíces familiares...
                                                                                                                        
A min un día dixéronme unha cousa que me deixou pálida, e desde ese día fun consciente de ata que punto podemos perder o control do que dicimos ou facemos cando é por medio dunha rede social (aínda que non sexa a nosa man, senón a man doutra persoa).

Así que consciente diso decidín facerme responsable tanto da xente que teño como amiga coma do que digo, que ás veces gusta, ás veces desgusta, pode ser irrelevante, intranscendente ou anecdótico ou pode ser íntimo, persoal e relevante.

Raro é que non pense que unha vez que o botas a voar é coma un paxariño non anelado, que vai onde lle peta e non a onde lle mandas.

Xa o dicían os sabios: o escrito permanece, o falado voa.

E por aí andará quen me queira e quen me odie sen eu coñecelo nin de lonxe, e que detrás dese xornal que está lendo pense: esta fin de semana vai levar as nenas ver os malabares...

Que forte! E que novo e cheo de posibilidades é este mundo raruzo no que o que se diga cara a cara é case o de menos!